لنفوم چندمرکزی سگ با پروتکلهای چنددارویی حاوی یک آنتراسایکلین، یعنی دوکسوروبیسین، اپیروبیسین یا میتوکسانترون درمان میشود. هم اپیروبیسین و هم دوکسوروبیسین شناختهشده بهعنوان عامل عوارض گوارشیاند؛ اما گزارشهای بسیار اندکی بر مقایسه عوارض این دو دارو تمرکز کردهاند. هدف این مطالعه گزارش فراوانی و شدت عوارض گوارشی در سگهای مبتلا به لنفوم تحت پروتکل چنددارویی حاوی دوکسوروبیسین یا اپیروبیسین (پروتکلهای مبتنی بر CHOP یا CEOP) و شناسایی عوامل بالینی و درمانی مرتبط با بروز این عوارض بود.
پایگاههای داده پزشکی چهار مؤسسه بهصورت گذشتهنگر برای سگهایی با تشخیص تأییدشده لنفوم که پروتکل چنددارویی حاوی دوکسوروبیسین یا اپیروبیسین دریافت کرده بودند جستوجو شد. سگهایی که درگیری گوارشی تشخیص دادهشده یا لنفوم گوارشی مشکوک داشتند یا در زمان مراجعه تصویربرداری شکمی نشده بودند، کنار گذاشته شدند. متغیرها شامل نژاد، جنس، سن، وزن بدن، مرحله بالینی، زیرمرحله، ایمنوفنوتیپ، مصرف کورتیکواستروئید، راهبرد دوزبندی شیمیدرمانی و وضعیت بهبودی پس از نخستین تجویز آنتراسایکلین بود.
در مجموع ۱۷۸ سگ وارد شد؛ ۱۱۴ سگ (۶۴ درصد) اپیروبیسین و ۶۴ سگ (۳۶ درصد) دوکسوروبیسین دریافت کردند. سگهای تحت درمان با دوکسوروبیسین بروز عوارض گوارشی بهطور معنیداری بالاتر از دریافتکنندگان اپیروبیسین داشتند (۵۶٫۳ درصد در برابر ۳۴٫۲ درصد؛ نسبت شانس ۲٫۴۷؛ فاصله اطمینان ۹۵ درصد: ۱٫۳۳ تا ۴٫۶۷؛ P = ۰٫۰۰۵). در تحلیل چندمتغیره، دوکسوروبیسین بهطور مستقل با افزایش خطر سمیت گوارشی همراه بود (نسبت شانس ۲٫۷۰؛ فاصله اطمینان ۹۵ درصد: ۱٫۳۹ تا ۵٫۳۸؛ P = ۰٫۰۰۴)، همچنین افزایش سن و جنس ماده. بیماری مرحله V با کاهش خطر همراه بود.
اهمیت بالینی: این یافتهها نشان میدهد درمان با دوکسوروبیسین، در قالب پروتکل چنددارویی در سگهای مبتلا به لنفوم، با خطر بالاتر معنیدار بروز عوارض گوارشی نسبت به اپیروبیسین همراه است. مطالعات آیندهنگر برای بررسی بیشتر تفاوت سمیت گوارشی اپیروبیسین و دوکسوروبیسین و تعریف بهتر نیمرخ سمیت هر دارو لازم است.