MSD سلامت دام (MSD Animal Health) در یک کنفرانس خبری که ۱۲ اکتبر ۲۰۲۶ در ورشو (لهستان) برگزار شد، Nobivac NXT Feline را معرفی کرد؛ مجموعه جدیدی از شش واکسن گربه بدون ادجوانت. نوآوری اصلی این مجموعه، استفاده از ذرات RNA برای محافظت در برابر لوسمی گربه (FeLV) است. این مجموعه همچنین امکان تنظیم برنامه‌های واکسیناسیون بر اساس سبک زندگی و خطر مواجهه گربه‌ها را فراهم می‌کند.
یک فناوری جدید به عرصه واکسیناسیون گربه در اروپا وارد شده است. MSD سلامت دام در این کنفرانس، Nobivac NXT Feline را معرفی کرد؛ مجموعه‌ای از شش واکسن که مجوز عرضه متمرکز (centralised) را از کمیسیون اروپا دریافت کرده‌اند. این مجموعه به‌ویژه شامل یک واکسن ضد لوسمی گربه با فناوری ذرات RNA است که این شرکت آن را مهم‌ترین پیشرفت در واکسن‌شناسی گربه در بیش از بیست سال گذشته معرفی می‌کند.
فناوری جدید RNA علیه لوسمی گربه
نوآوری اصلی به ظرفیت‌های واکسنی ضد لوسمی گربه (FeLV) مربوط است. برخلاف فرمولاسیون‌های رایج که از آنتی‌ژن‌های غیرفعال استفاده می‌کنند، فناوری ذرات RNA بر تجویز یک توالی RNA استوار است که یک گلیکوپروتئین پوششی ویروس را رمز می‌کند.
پس از تزریق، ذرات توسط سلول‌های دندریتیک که نقشی محوری در فعال‌سازی پاسخ ایمنی دارند جذب می‌شوند. RNA امکان تولید موقت آنتی‌ژن ویروسی را فراهم می‌کند و این آنتی‌ژن سپس به لنفوسیت‌های B و T عرضه می‌شود تا پاسخ‌های ایمنی هومورال و سلولی برانگیخته شود.
این فناوری امکان حذف ادجوانت را فراهم می‌کند؛ نکته‌ای که MSD سلامت دام به‌ویژه بر آن تأکید دارد، زیرا تحمل‌پذیری واکسن‌های گربه، به‌خصوص در محل تزریق، همچنان دغدغه دامپزشکان است.
با این حال، ناتانیل ویتلی، دامپزشک بریتانیایی و عضو کمیته واکسیناسیون انجمن جهانی دامپزشکی حیوانات کوچک (WSAVA)، در این کنفرانس یادآوری کرد که داده‌های علمی موجود اجازه نمی‌دهد ادعا شود واکسن‌های بدون ادجوانت همیشه از واکسن‌های ادجوانت‌دار ایمن‌ترند.
شش واکسن برای تنظیم محافظت
مجموعه Nobivac NXT Feline شش فرآورده دارد: Nobivac NXT HC، HCP، FeLV، HCPFeLV، HCPCh و HCPChFeLV. این فرآورده‌ها بیماری‌های عفونی مختلف گربه یعنی هرپس‌ویروس، کالیسی‌ویروس، پان‌لکوپنی، لوسمی گربه و کلامیدیوز را هدف می‌گیرند. کامل‌ترین فرمولاسیون، یعنی Nobivac NXT HCPChFeLV، محافظت در برابر پنج عامل بیماری‌زا را در یک واکسن جمع کرده است. همه فرآورده‌ها فاقد ادجوانت‌اند و در دوزهای ۰٫۵ میلی‌لیتری تجویز می‌شوند.
به گفته شرکت، ایمنی از یک هفته پس از واکسیناسیون برقرار می‌شود و مدت ایمنی بسته به ظرفیت ویروسی بین یک تا سه سال است. این مدت برای کلامیدیا فلیس یک سال است. این تنوع با هدف تسهیل شخصی‌سازی برنامه‌های واکسیناسیون طراحی شده است. کلامیدیوز به‌ویژه یک اندیکاسیون تکمیلی برای گربه‌هایی است که به‌طور خاص در معرض خطرند، به‌خصوص در جمعیت‌های گروهی گربه‌ها.
نتایج دلگرم‌کننده در تحمل‌پذیری
MSD سلامت دام چند مطالعه انجام‌شده در جریان توسعه این مجموعه جدید را ارائه کرد. در آزمایش‌های ایمنی آزمایشگاهی، دوزهایی تا پنج برابر دوز معمول برخی اجزای آنتی‌ژنی تجویز شد. اثرات مشاهده‌شده عمدتاً افزایش گذرای دما و واکنش‌های موضعی در محل تزریق بود که معمولاً خودبه‌خود برطرف شدند.
بر اساس نتایجی که شرکت ارائه کرد، یک مطالعه میدانی روی ۷۵ گربه و بچه‌گربه هیچ تب، واکنش موضعی یا تغییر بالینی معنی‌داری در شاخص‌های پایش‌شده نشان نداد. کاهش گذرای فعالیت در یک بچه‌گربه ده روز پس از تزریق دوم مشاهده شد. مطالعات اختصاصی نیز احتمال دفع ذرات RNA را ارزیابی کردند. به گفته MSD سلامت دام، هیچ ماده واکسنی با PCR در نمونه‌های دهانی، بینی، رکتومی و ملتحمه‌ای که تا چهارده روز پس از واکسیناسیون گرفته شد، ردیابی نشد.
یادآورهای واکسن متناسب با خطر
این مجموعه جدید در راستای تحول توصیه‌های بین‌المللی است. توصیه‌های WSAVA میان واکسن‌های اصلی (essential) و واکسن‌های تکمیلی تمایز قائل می‌شود که باید بر اساس وضعیت هر حیوان تعیین شوند. در گربه‌های بالغی که واکسیناسیون اولیه را به‌درستی دریافت کرده‌اند، یادآورهای پان‌لکوپنی می‌توانند با فاصله سه سال انجام شوند. در مقابل، حیواناتی که به‌شدت در معرض عوامل کوریزا (عفونت دستگاه تنفسی فوقانی) هستند ممکن است به یادآورهای مکررتری نیاز داشته باشند. واکسیناسیون علیه FeLV نیز باید با توجه به خطر مواجهه، به‌ویژه تماس با گربه‌های دیگر، انجام شود.
به گفته شرکت، گربه‌هایی که پیش‌تر واکسینه شده‌اند می‌توانند در نوبت یادآور بعدی خود بدون آغاز دوباره واکسیناسیون اولیه به مجموعه Nobivac NXT Feline منتقل شوند. واکسن‌های این مجموعه را می‌توان در همان روز تزریق Nobivac Rabies نیز تجویز کرد، به شرط آن‌که با هم مخلوط نشوند و در محل‌های تزریق جداگانه تزریق شوند.
واکسیناسیون گربه‌ها؛ هنوز گرفتار برخی برداشت‌ها
فراتر از نوآوری فناورانه، MSD سلامت دام بر لزوم بهبود پوشش واکسیناسیون گربه‌ها تأکید می‌کند. بر اساس یک نظرسنجی بین‌المللی که شرکت به آن استناد کرد، در میان صاحبانی که گربه خود را واکسینه نمی‌کنند، ۲۷ درصد سالم بودن حیوان را دلیل می‌آورند و ۲۷ درصد واکسیناسیون را بی‌فایده می‌دانند چون گربه‌شان فقط در خانه زندگی می‌کند. با این حال، دامپزشک همچنان طرف گفت‌وگوی اصلی است، زیرا ۵۸ درصد صاحبان پاسخ‌دهنده او را منبع اصلی اطلاعات خود درباره واکسیناسیون معرفی کردند. در میان صاحبان گربه‌های واکسینه، ۵۷ درصد گفتند توصیه دامپزشک بر تصمیمشان اثر گذاشته است.
فناوری‌ای که در آمریکای شمالی به کار گرفته شده است
فناوری ذرات RNA هم‌اکنون در سلامت دام در آمریکای شمالی استفاده می‌شود؛ جایی که MSD سلامت دام از سال ۲۰۲۴ واکسن‌هایی برای سگ و گربه، از جمله علیه لوسمی گربه، هاری و آنفلوانزای سگ، عرضه کرده است. این شرکت در کنفرانس از حدود سه میلیون دوز واکسن ذرات RNA سگ و گربه که در آمریکای شمالی فروخته یا تجویز شده است سخن گفت، بدون آن‌که توزیع آن میان اندیکاسیون‌های مختلف را مشخص کند.