مقاومت ضدمیکروبی تهدیدی روبهرشد در جهان است، اما برنامههای مصرف منطقی دارو بیشتر روی آنتیبیوتیکها متمرکز بوده و ضدمیکروبهای غیرآنتیبیوتیکی (NAA) را کمتر دیدهاند؛ داروهایی مانند ضدعفونیکنندهها، ضدقارچها و ضدانگلها که مصرف گسترده دارند و میتوانند در انتخاب مقاومت و ماندگاری در محیط نقش داشته باشند. دربارهٔ مصرف آنها در درمانگاههای حیوانات کوچک، بهویژه در کشورهای کمدرآمد و با درآمد متوسط، شواهد کمی وجود دارد.
پژوهشگران کلمبیایی برای پر کردن این خلأ نسخههای ثبتشدهٔ یک بیمارستان دامپزشکی دانشگاهی را در بازهٔ ژانویه تا دسامبر ۲۰۲۲ بررسی کردند. روش، نمونهگیری سیستماتیک (چهار نسخهٔ اول هر روز) بود که ۱۴۶۰ نسخه را در بر گرفت و ۷۳۱ نسخه یعنی نیمی از آنها شامل ضدمیکروب غیرآنتیبیوتیکی بود. اطلاعات حیوان، نوع مراجعه و جزئیات نسخه استخراج و دارو بر پایهٔ گروه دارویی، شکل دارویی و راه مصرف طبقهبندی شد.
بیشتر این نسخهها (۹۱٫۵ درصد) مربوط به سگها بود. شایعترین گروهها ضدعفونیکنندههای موضعی (۴۹٫۹ درصد)، ضدانگلهای خارجی (۲۱٫۳ درصد) و ضدانگلهای داخلی (۱۷٫۱ درصد) بودند. مصرف پوستی (۵۸٫۷ درصد) و خوراکی (۴۱٫۳ درصد) غالب بود و کلرهگزیدین با ۲۲ درصد شایعترین ماده بود. در مراجعههای پوست، احتمال تجویز ضدعفونیکنندهٔ موضعی بیشتر بود (۵۵٫۰ در برابر ۴۵٫۵ درصد؛ نسبت شانس ۱٫۴۷)، در حالی که در مراجعههای عمومی نسبت شانس تجویز ضدانگل داخلی ۵٫۵۸ بود. در درمان موضعی عفونت گوش سگها نیز قطرهها جایگاه مهمی دارند.
کیفیت نسخهها ضعیفتر بود. مدت درمان در ۶۷٫۶ درصد موارد با مدت استاندارد همخوانی داشت، اما فقط ۳۸ درصد درمانها با دوز توصیهشده مطابقت داشتند. بسیاری از نسخهها عناصر مهمی مانند نام ژنریک دارو، غلظت و دستور کامل مصرف را نداشتند.
نویسندگان نتیجه میگیرند که این داروها در طب حیوانات کوچک گسترده مصرف میشوند، اما اغلب با مستندسازی ناقص و دوز نامناسب تجویز میشوند. این یافتهها خلأ مهم و کمدیدهشدهای را در مصرف منطقی ضدمیکروبها نشان میدهد و ضرورت ورود رسمی این داروها به نظام پایش، چارچوبهای مقرراتی و مداخلههای مدیریت مصرف را در قالب رویکرد «یک سلامت» تقویت میکند. راهنمای تازهٔ برنامهٔ ملی مقابله با مقاومت آنتیبیوتیکی اسپانیا برای دامپزشکان حیوانات کوچک و نگرانی از مصرف ناقص آنتیبیوتیک در دامهای فیلیپین نشان میدهد این موضوع در کشورهای مختلف مطرح است. باید توجه داشت که مطالعه فقط یک بیمارستان دانشگاهی و سال ۲۰۲۲ را در بر میگیرد و تعمیم نتایج به همهٔ درمانگاهها با احتیاط همراه است.