پژوهشی در مجلهٔ Journal of Fish Diseases نشان داد ضدعفونی‌کنندهٔ آبزی بر پایهٔ گلوتارآلدئید در شرایط آزمایشی، تومونت‌های انگل مژه‌دار Cryptocaryon irritans، عامل بیماری لکه سفید دریایی (کریپتوکاریونیازیس)، را مهار کرد و در ماهی کرواکر زرد بزرگ (Larimichthys crocea) پرورش‌یافته در سامانهٔ کارخانه‌ای اثر درمانی داشت. این گزارش بر پایهٔ چکیدهٔ منتشرشدهٔ مقاله تهیه شده است.
آزمایش‌های برون‌تنی و ایمنی برای ماهی
در غربالگری آزمایشگاهی، فرآوردهٔ ضدعفونی‌کنندهٔ آبزی گلوتارآلدئید رشد تومونت‌ها را به‌طور معنادار مهار کرد و غلظت کشندهٔ ۵۰ درصد (LC50) آن برای تیمار ۸ ساعته ۱۰٫۲۳ میکرولیتر در لیتر بود. در آزمون سمیت، سه نوبت تیمار ۸ ساعته با غلظتی ده برابر LC50 (۱۰۲٫۳ میکرولیتر در لیتر) برای ماهی ایمن گزارش شد. این اعداد مربوط به همان فرآوردهٔ تجاری است، نه گلوتارآلدئید خالص؛ برای مثال ۱۰٫۲۳ میکرولیتر در لیتر از معرف شیمیایی معادل حدود ۵٫۱۲ میکرولیتر گلوتارآلدئید خالص ذکر شده است.
نتایج درمانی
در گروه‌های درمانی با یک برابر LC50 (۱۰٫۲۳ میکرولیتر در لیتر) و دو برابر LC50 (۲۰٫۴۶ میکرولیتر در لیتر)، بقای ماهیان آلوده تا روز ۲۱ به‌ترتیب ۶۳ و ۱۰۰ درصد بود و تومونتی شمارش نشد، در حالی که در گروه آلودهٔ درمان‌نشده همهٔ ماهیان تا روز نهم تلف شدند. در بررسی سازوکار، گلوتارآلدئید با افزایش گونه‌های فعال اکسیژن و پراکسیداسیون لیپیدی، برهم زدن تعادل اکسایش-کاهش و افزایش بیان ژن‌های P21، P53، Nqo1 و Gst، به آسیب DNA و توقف چرخهٔ سلولی انگل انجامید.
محدودیت‌ها و دامنهٔ کاربرد
نویسندگان غلظت ۲۰٫۴۶ میکرولیتر در لیتر از این فرآورده را برای کنترل بیماری در پرورش کرواکر زرد بسیار مؤثر دانستند، اما این یک یافتهٔ آزمایشی در یک گونه، یک فرآوردهٔ مشخص و شرایط پرورش کارخانه‌ای است و توصیهٔ دوز عمومی برای سایر ماهیان، آب‌های دیگر یا فرآورده‌های دیگر نیست. چکیده جزئیات تعداد نوبت‌های درمان، کیفیت آب، اثر بر زیست‌فیلتر و ماندگاری یا باقیمانده در ماهی خوراکی را گزارش نمی‌کند؛ گلوتارآلدئید ماده‌ای ضدعفونی‌کننده و محرک است و مصرف آن باید طبق مقررات و با نظر دامپزشک آبزیان باشد. بحث جایگزین‌های دارویی در آبزی‌پروری را در گزارش مصرف ضدمیکروب‌ها و جایگزین‌ها در مزارع ماهی و تجربهٔ واکسن خوراکی لاکتوکوکوزیس قزل‌آلا نیز می‌توان دید.